Kalk in de waterleiding: gevolgen voor kranen, boiler en cv

Witte randjes op de kraan, een douchekop die steeds minder goed sproeit en een waterkoker met een laag aanslag op de bodem. Wie in een gebied met hard water woont, kent het. Kalk is onschadelijk voor je gezondheid, maar voor de installatie in huis is het een sluipende vijand. Het zet zich af in leidingen, kranen en apparaten en verkort hun levensduur.

Waar kalk vandaan komt

Kraanwater bevat opgeloste mineralen, vooral calcium en magnesium. Hoe meer daarvan, hoe harder het water. De hardheid verschilt sterk per regio en hangt af van de bron waaruit het water komt. Bij verwarming slaan die mineralen neer als kalk. Daarom zie je de meeste aanslag in apparaten die water opwarmen, zoals een boiler, een combiketel of een vaatwasser.

Je waterbedrijf vermeldt de hardheid van het water in jouw regio. Die waarde helpt bij het instellen van apparaten zoals een vaatwasser en bij de keuze voor eventuele ontharding.

Gevolgen voor kranen en douche

Kranen en douchekoppen zijn het eerste zichtbare slachtoffer. Kalk verstopt de perlator en de gaatjes van de douchekop, waardoor de straal onregelmatig wordt. In thermostaatkranen kan kalk het mechanisme laten vastlopen, met als gevolg dat de temperatuur gaat schommelen. Dat is vervelend en soms ook onveilig.

• Week perlators en douchekoppen regelmatig in schoonmaakazijn
• Droog kranen na gebruik af om kalkranden te voorkomen
• Bedien thermostaatkranen af en toe over het hele bereik
• Vervang kranen die blijven lekken nadat de kalk is verwijderd

Boiler en cv-ketel onder druk

Minder zichtbaar, maar kostbaarder, is kalk in een boiler of cv-ketel. In een boiler vormt zich een laag op het verwarmingselement, waardoor het meer energie kost om water op te warmen. Bij een combiketel zet kalk zich af in de warmtewisselaar voor tapwater. Het gevolg is dat warm water langer op zich laat wachten of minder warm wordt, en dat de ketel geluid kan gaan maken.

Bij aanhoudende kalkproblemen kan een warmtewisselaar zo verstopt raken dat hij lekt of vervangen moet worden. Water dat onder of rond de ketel staat, is een signaal om snel te handelen. Een loodgieter met ervaring in cv-lekkages, zoals loodgieterstad.nl, kan de oorzaak opsporen en beoordelen of reparatie of vervanging van een onderdeel nodig is.

Leidingen en de afweging om te verleggen

In oude woningen met verzinkte stalen of koperen leidingen kan kalk zich ook in de leidingen zelf ophopen. De doorstroming neemt dan langzaam af en de waterdruk aan de kraan daalt. Spoelen helpt soms, maar bij ernstige aanslag of corrosie is het vervangen van leidingen de enige blijvende oplossing.

Gaat je badkamer of keuken toch op de schop, dan is dat een logisch moment om ook de leidingen aan te pakken. Wie wil weten waar je rekening mee moet houden bij het verleggen van een waterleiding, krijgt bij loodgieter Loodgieterstad uitleg over wat zo'n klus inhoudt en welke factoren meespelen.

Kalk beperken op de lange termijn

Een waterontharder of kalkfilter kan de aanslag in apparaten flink verminderen. Er zijn verschillende systemen, van ionenwisselaars tot fysische apparaten die op de leiding worden geplaatst. Laat je goed informeren over wat bij jouw situatie past, want niet elk systeem is even effectief. Daarnaast helpt het om de boilertemperatuur niet hoger te zetten dan nodig, omdat kalk sneller neerslaat bij hoge temperaturen.

Kalk is niet te voorkomen, wel te beheersen. Met regelmatig onderhoud, een goede instelling van je apparaten en tijdig ingrijpen bij lekkage houd je kranen, boiler en cv langer in goede staat.